prasanna athavale

श्रीरुक्मिणी स्वयंवर ८७ (विवाहसोहळा १५)  llश्रीगणेशाय नमःll   llश्रीमुकुंदाय नमःll     llदेवी श्रीरुक्मिणी नमोनमः ll            llश्रीएकनाथ महाराज कि जय ll    सावरलेल्या रुक्मिणीने कृष्णाला हळद लावण्याचे कार्य पूर्ण करताच ,सर्वांनी तिला नाव घेण्याचा आग्रह केला. रुक्मिणीने पत्नीधर्माला साजेसे नाव घेतले, जे ऐकून कृष्ण देवकीसह शुद्धमती आणि उपस्थित सर्व संतोष पावले. (कृष्णकृपेने हा उखाणा सुचला तो मांडत आहे, मूळ कथेत हा नाही याची नोंद असावी) रूप न देखता ऐकली नाममहती ज्याची तेंव्हापासूनच सर्वांगी झाले मी श्रीरंगाची भाग्य थोर की पुण्याई माझी सतजन्मांची  अर्धांगी झाले सर्वसाक्षीने त्या श्रीकृष्णांची सर्व मंडप हर्षाने वाहवा करू लागला. अर्थात यानंतर कृष्णाने रुक्मिणीला हळद लावण्याचा कार्यक्रम होणार होता. परंतु सर्वजण त्याआधी, कृष्णाला आग्रह करू लागले की आता त्याने नाव घ्यावे. बऱ्याच आग्रहानंतर कृष्णाने रुक्मिणीकडे सुचक अर्थाने पाहिले, अर्थात तिच्या चेहऱ्यावर उत्कंठावर्धक  भाव पाहून कृष्णानेदेखील उखाणा घेतला. (हा उखाणासुद्ध...

श्रीरुक्मिणी स्वयंवर ८६ (विवाहसोहळा १४)  llश्रीगणेशाय नमःll   llश्रीमुकुंदाय नमःll     llदेवी श्रीरुक्मिणी नमोनमः ll            llश्रीएकनाथ महाराज कि जय ll    शुद्धमती देवकीच्या सदनी जाऊन हात जोडून वदली की, आपण कृष्णाची माय अर्थात वरमाय आपल्या सुनेचं मुखदर्शन घेण्यासाठी यावं, अशी मी आपल्याला विनंती करते. शुद्धमतीने देवकीला सुखासनी बैसवून विडा दिला आणि शास्त्रशुद्ध पद्धतीने येण्याचं आमंत्रण केलं. त्या आमंत्रणाचा स्वीकार करून देवकी त्वरेने लग्नमंडपी निघाली. छत्र चामरे आणि चवऱ्या ढाळत देवकीला शुद्धमतीने वाद्य गजरांच्या नादात लग्नमंडपात आणले.  कृष्णरुक्मिणी जोडा खूपच लोभस दिसत होता. ते पाहून, तिथे आलेल्या देवकीने दोघांची दृष्ट काढली. कृष्णाची दृष्ट काढल्यानंतर मीठमोहरी अग्निअर्पण करताना अग्नी ते घेण्यासाठी धावत वर आला.  कारण कृष्णाच्या मागे लागलेले वाईट काहीही त्वरेने जळून जावे आणि त्याचे श्रेय मला मिळावे या आनंदाने अग्नीने ते कार्य त्वरेने केले. त्यानंतर देवकीने रुक्मिणी व कृष्णाला मांडीवर  बसवून आरशात सूनमुख प...

श्रीरुक्मिणी स्वयंवर ८५ (विवाहसोहळा १३)  llश्रीगणेशाय नमःll   llश्रीमुकुंदाय नमःll     llदेवी श्रीरुक्मिणी नमोनमः ll            llश्रीएकनाथ महाराज कि जय ll    सर्वत्र हर्ष उल्हास आणि नृत्य गायन सुरू झाले.  कृष्णाने रुक्मिणीस वरले आणि अवघ्या जीवांचे जीव मोकळे झाले. मग करी कंकण बांधण्याचा विधी पार पडला. कंकणातील अर्धा धागा स्रीभाग लक्ष्मीस्वरूप आणि अर्धा धागा पुरुषभाग म्हणजे नारायणस्वरूप आहे हे पुरोहितांनी प्रत्यक्ष लक्ष्मी नारायणाना समजावून सांगितले. कृष्णाने ते मनोभावे ऐकून पुरोहितांना नमन केले. देवकीने रुक्मिणी साठी दिलेले पितांबर वस्त्र कृष्णाने रुक्मिणीस भेट केले. शुद्धमतीने कृष्णाला विविध वस्त्रे देऊन गौरविले.  मिळालेली नवीन वस्त्रे नेसून कृष्ण रुक्मिणी पुनः विवाहस्थानी आले. यानंतर लज्जाहोम अर्थात लाह्याहोम या विधीसाठी पुरोहितांनी कृष्णाला , रुक्मिणीला उचलून घेऊन,  बोहल्यावर होमहवनासाठी होमकुंड तयार आहे तेथवर, यावे असे सांगितले. या बरोबर सर्व नर विशेषतः नारी काही लज्जित झाल्या, काही हसू लागल्या, काही म्ह...

श्रीरुक्मिणी स्वयंवर ८४ (विवाहसोहळा १२) (प्रसंग सोळावा सुरू)  llश्रीगणेशाय नमःll   llश्रीमुकुंदाय नमःll     llदेवी श्रीरुक्मिणी नमोनमः ll            llश्रीएकनाथ महाराज कि जय ll    अंतरपाट धरून दोन्हीघरचे मामा उभे आहेत. एका बाजूला कृष्ण स्वतः येऊन उभा आहे. फुलांच्या , मोत्यांच्या मुंडावळ्या आणि रत्नजडित सुवर्णकाम केलेला फेटा घालून  वदन सावळा गोपाळा उभा वरण्या रुक्मिणी सकळ देव नरनारी हर्षे वाट पाहती श्री रुक्मिणी भाव अंतर्भाव जाहला हरी देखी अंतरपाटापार रुक्मिणी येई हळू हळू हरी हरखून हर्षापार रुक्मिणी नजर चरणी हरिचरण देखे हर्षोनी पाहे वाट घटिका जाय  वरे हरी हार घालोनी रुक्मिणी शांत आणि निश्चल भावाने अंतरपाटाच्या दुसऱ्या बाजूला येऊन उभी राहिली. पुरोहितांनी सावधान म्हणायला सुरुवात केली. चोहीकडून अक्षतांचा वर्षाव सुरू झाला. हरी नजरेने रुक्मिणीरुप बघण्याचा प्रयत्न करत आहेत.जरिकाठी पैठणी घालून नखशिखांत अलंकार परिधान करून सुस्वरूप रुक्मिणी प्रत्यक्ष लक्ष्मीरुप दिसत होती.  सावधान म्हणत पुरोहितांनी मंगलाष्टक द्रुत लयीत...

श्रीरुक्मिणी स्वयंवर ८३ (विवाहसोहळा ११) (प्रसंग पंधरावा समाप्त) llश्रीगणेशाय नमःll   llश्रीमुकुंदाय नमःll     llदेवी श्रीरुक्मिणी नमोनमः ll            llश्रीएकनाथ महाराज कि जय ll    सुंदर श्वेत वारुवर स्वार होऊन स्वये श्रीरंग, रंगण्या रुक्मिणी , रंगात निघाला, वरण्या भीमकीस  त्याचं काय वर्णन करावं. श्रीकृष्णाच्या वारुपुढे अभिमान , द्वेष, मत्सर , दंभ, क्रोध, काम, मद स्वतः लोटांगण घालून अंगावरून अश्व जाऊ देत आहेत. कारण त्यांचं जगणं हे त्यातच आहे. अष्टसिद्धी , चतुर्वेद ज्याचे दास आहेत ज्यांनी त्याच्यावर चवऱ्या ढाळल्या आहेत, त्यांच्यापुढे षड्रिपुंची काय बात. म्हणून त्यांना भय निर्माण झालं. अश्या तर्हेने सर्व नकारात्मक गोष्टी प्रत्यक्ष वारुपुढे लोटांगण घेऊन नष्ट झाल्यात. वाद्यांच्या गजरात वऱ्हाड विवाहस्थानी पोचलं आहे आणि श्रद्धा कीर्ती धृती आणि विरक्ती स्वागताला उभ्या आहेत. त्यांच्या स्वागताचा स्वीकार करून कृष्णनाथाचा वारू आत प्रवेश करता झाला. प्रत्यक्ष सुरवर सोहळा पाहण्यास उपस्थित झालेत. शुद्धमती आणि भीमक यांनी पुढे येऊन कृष्णा...

श्रीरुक्मिणी स्वयंवर ८२ (विवाहसोहळा १०) llश्रीगणेशाय नमःll   llश्रीमुकुंदाय नमःll     llदेवी श्रीरुक्मिणी नमोनमः ll            llश्रीएकनाथ महाराज कि जय ll    आता लग्नविधी यथोचित सुरू झाले. प्रथम श्रीगणेश जे प्रत्यक्ष तिथे हजर होते, त्यांचे पाद्यपूजन स्वये वसुदेव भीमक आणि जगतपती कृष्णाने केलं. त्यास वस्त्रअलंकार देऊन गौरविण्यात आलं. या सन्मान आणि पूजेने प्रत्यक्ष श्रीगणराय संतुष्ट झाले आणि प्रसन्न होऊन निर्विघ्न कार्याची ग्वाही देते झाले. त्यानंतर कलश पूजन झाले.  तदपश्चात वसुदेव अर्थात श्वसुर यांनी भीमकीचं पूजन केलं. तिला वस्त्र व अलंकार दिला. रुक्मिणी अर्थातच ते घेऊन वस्त्र अलंकार परिधान करण्यास आत गेली. ती येईपर्यंत इकडे कृष्णाचं पूजन चरणांवर जलक्षीर अभिषेक करून राजाने केले. श्रीकृष्णाला श्रीफळार्पण केले. सासर कडून मिळालेलं वस्त्र आणि अलंकार परिधान करून रुक्मिणी आली आणि तिच्या स्वरूपाने पुनः कृष्णावर मोहिनी घातली, जी साऱ्यांनी कृष्णाच्या नजरेत पाहिली.  शुद्धमती कृष्णाला तेलवण  घेऊन आली. त्यासाठी खालील प्रकारचे ल...

श्रीरुक्मिणी स्वयंवर ८१(विवाहसोहळा ९) llश्रीगणेशाय नमःll   llश्रीमुकुंदाय नमःll     llदेवी श्रीरुक्मिणी नमोनमः ll            llश्रीएकनाथ महाराज कि जय ll   सर्व वऱ्हाडी मंडळी जमू लागली., मुहूर्ताची घटिका समीप येत चालली तसा पुरोहितांनी गलबला सुरू केला. इकडे कृष्णाच्या स्थानावरून सर्व मंडळी कृष्ण,देवकी, वसुदेव, एका बाजूला दुसऱ्या बाजूला सुभद्रा रेवती आणि श्रीबलराम वऱ्हाड घेऊन विवाह मंडपाकडे निघाले.   वाद्यांचा गजर सुरू झाला. भेरी, तुतारी, सनई चौघडे, ढोल ताशे मंजिरे वाजू लागले. सर्वजण वाजत गाजत नाचत मंडपा कडे निघाले. भीमक स्वतः मंडपाच्या प्रवेशद्वाराजवळ सर्वांचं स्वागत करतात. सर्व मंडळी विवाहस्थानी जमा झाली. इकडे सौभाग्याची सर्व तयारी जसं हळद कुंकू धणे जिरे आणून ठेवलं आहे.  पुरोहितांनी मंत्रोच्चाराने विधींना सुरुवात केलेली आहे. सर्व मंडपाचं लक्ष आता केंद्रस्थान आहे. जिथे जगजेठी आणि त्यांची होणारी पत्नी यांच्या विवाहाचे धार्मिक कार्य संपन्न होणार आहे. नित्य होमहवन इत्यादी विधी पार पडल्यानंतर पुरोहित मुख्य विवाह विधींची तया...